Month: Սեպտեմբեր 2025

1. Վերականգնե՛ք տրված բառերի անհնչյունափոխ արմատները՝ նշելով հնչյունափոխությունը։

Կիսամյակ — կես (ի — ե)

վիրաբույժ — վերք (ի — ե)

իշայծյամ — էշ (ի — է)

իջվածք — էջք (ի — է)

դիմադրություն — դեմ (ի — ե)

զինագործ — սենք (ի — ե)

ապավինել — ապավեն (ի — ե)

վիճաբանություն — վեճ (ի — ե)

գիտակ — գետ (ի — ե)

հանդիսական — հանդես (ի — ե)

գիսակ — գես (ի — ե)

վիպասան — վեպ (ի — ե)

դիտարժան — դետ (ի — ե)

վիմագիր — վեմ (ի — ե)

գիրուկ — գեր (ի — ե)

քինոտ — քեն (ի — ե)

սիգաճեմ — սեգ (ի — ե)

2. Վերականգնե՛ք տրված բառերի անհնչյունափոխ արմատները՝ նշելով հնչյունափոխությունը։

Ննջել — նինջ (ը — ի)

սրտակից — սիրտ (ը — ի)

վշտակցել — վիշտ (ը — ի)

մարմնական — մարմին (ի սղվեց)

փղիկ — փիղ (ը — ի)

լճափ — լիճ (ը — ի)

մրգասեր — միրգ (ը — ի)

նարնջագույն — նարինջ (ը — ի)

ալյակ — ալիք (յ — ի)

մտավոր — միտ (ը — ի)

գժություն — գիժ (ը — ի)

տարեվերջ — տարի (ը — ի)

պատանյակ — պատանի (ը — ի)

3. Նշե՛ք, թե ինչ հնչյունափոխություն է կատարված հետևյալ բառերում։

Ծաղկաբույծ — ծաղիկ (ի սղվեց)

հոգեբանություն — հոգի (ե — ի)

կենդանակերպ — կենդանի (ի սղվեց)

ոսկեվաճառ — ոսկի (ե — ի)

սնահավատ — սին (ի սղվեց)

խնդրագիրք — խնդիր (ի սղվեց)

ուղեվճար — ուղի (ե — ի)

ապակեգործ — ապակի (ե — ի)

հայրենասեր — հայերեն (ե սղվեց)

թվական — թիվ (ը — ի)

4. Հետևյալ բառերով մեկական բառ կազմե՛ք այնպես, որ ու ձայնավորը հնչյունափոխվի։

Բուրդ — բրդոտ

ումպ — ըմպելիք

հուր — հրդեհ

շուրջ — շրջապատ

լեզու — լեզվաբան

շուն — շնաջուկ

պտուղ — պտղատու

ունչ — ընչացք

ունդ — ընդեղեն

կկու — կկվիկ

5. Նշե՛ք, թե ինչ հնչյունափոխություն է կատարվել հետևյալ բառերում։

Ընչացք — ունչ (ը — ու)

անասնապահ — անասուն (ու սղվեց)

ամրանալ — ամուր (ու սղվեց)

թթվահամ — թթու (ու — վ)

ձկներ — ձուկ (ու սղվեց)

ստահոդ — սուտ (ու սղվեց)

կատվախաղ — կատու (ու — վ)

մածնանման — մածուն (ու սղվեց)

նռնածաղիկ — նուռ (ու սղվեց)

աղվամազ — աղու (ու — վ)

6. Հետևյալ արմատներով նոր բառ կազմե՛ք այնպես, որ ույ երկհնչյունը հնչյունափոխվի։

Լույս — լուսին

փույթ — փթթել

սույզ — սուզվել

թույն — թունավոր

կապույտ — կապտագույն

ձույլ — ձուլվել

7. Վերականգնե՛ք հնչյունափոխված հիմքի անհնչյունափոխ ձևերը։

Սառցարան — սառույց

մատուցող — մատույց

ընկուզենի — ընկույզ

դաշունիկ — դաշույն

արնանման — արյուն

ձնաբուք — ձյուն

8. Կազմե՛ք մեկական այնպիսի բառ, որոնցում տրված բառերը և արմատները չենթարկվեն հնչյունափոխության։

Բույր — անուշաբույր

գույն — գույնզգույն

հույս — անհույս

շեն — բազմաշեն

զուրկ — կամազուրկ

զնին — մանրազնին

մուտ — գարնանամուտ

9. Վերականգնե՛ք հնչյունափոխված հիմքերի անհնչյունափոխ սկզբնաձևերը՝ նշելով տեղի ունեցած հնչյունափոխությունը։

Թրատել — թուր (ը — ու)

հոգյակ — հոգի (ի սղվեց)

ճչակ — ճիչ (ը — ի)

կլանել — կուլ (ը — ու)

ձնհալ — ձյուն (ը — յու)

գժվել — գիժ (ը — ի)

քրքջալ — քրքիջ (ը — ի)

հոգեբույժ — հոգի (ե — ի)

10. Կազմե՛ք երկուական այնպիսի բառ, որոնցում տրված բառերը և արմատները մի դեպքում չենթարկվեն, մյուսում ենթարկվեն հնչյունափոխության։

Բույս — բուսակեր, բույսեր

ձյուն — ձնաբուք, ձյունանուշ

բույր — բուրմունք, անուշաբույր

գունդ — գնդակ, ձնագունդ

ձիգ — ձգված, հրաձիգ

նուրբ — նրբագեղ, նուրբիկ

աստղ — աստղագետ, լուսաստղ

փշուր — փշրվել, ջարդուփշուր

1․ Ո՞ր մտքերն են համապատասխանում առակին: Հիմնավորե’ք:

Չպետք է ավելիին ձգտել, պետք է բավարարվել ունեցածով:

Պետք է զարգացնել քո լավագույն որակները:
Այս միտքը համապատասխանում է առակին, քանի որ ասվում է “Այդ պատճառով էլ ես մտածում եմ, որ ես չեմ կարող լինել այլ բան, բացի նրանից, ինչ որ եմ: Եվ ես աշխատում եմ զարգացնել իմ ունեցած լավագույն որակները:”

Մի’ ձգտիր նմանվել ուրիշներին:
Այս միտքը նույնպես համապատասխանում է, քանի որ այս տեղ ասվում է “Դու այստեղ ես, որովհետև Գոյը հենց քո կարիքն ուներ, կարիքն ուներ հենց նրա, ինչպիսին դու ես: Հակառակ դեպքում՝ մեկ ուրիշը կլիներ այստեղ:”

Քեզ Աստված ստեղծել է այնպիսին, ինչպիսին ցանկացել է, որ դու լինես:
Այս միտքը նույնպես համապատասխանում է, քանի որ այն տեղ ասվում է “Եթե Աստված մի ուրիշ Բուդդայի կարիք ունենար, նա կստեղծեր այնքան Բուդդա, որքան ցանկանար:Բայց նա մեկ Բուդդա է ստեղծել: Եվ դա բավական է:”

Ընդունի’ր քեզ այնպիսին, ինչպիսին կաս:
Այս միտքը նույնպես համապատասխանում է, քանի որ այն տեղ ասվում է “Նայիր ինքդ քեզ: Դու կարող ես լինել միայն այն, ինչ որ ես… հնարավոր չէ, որ դու ուրիշ մեկը դառնաս:”

Դու փորձիր Քրիստոս, Բուդդա կամ Կրիշնա դառնալ:

2․ Համաձա՞յն եք հետևյալ մտքի հետ: Պատասխանը հիմնավորե’ք.
«Դու ես Ընտրյալը, ոչ թե Բուդդան, Քրիստոսը կամ Կրիշնան…»:
Այո համաձայն եմ, քանի որ, եթե Աստված նրան ստեղծել է, ուրեմն այդ պահին պետք էր, որ այդ տեղ նա լիներ։

1)Հաշվեք քառակուսային եռանդամի տարբերիչը.

ա)2x² + 5x — 3
D = b² — 4ac
D = 52 — 4(2 * (-3))
D = 25 + 24 = 49
D > 0

բ)x² + 6x + 9
D = b² — 4ac
D = 6² — 4(1 * 9)
D = 36 — 36 = 0
D = 0

գ)x² + 2x + 2
D = b² — 4ac
D = 2² — 4(1 * 2)
D = 4 — 8 = -4
D < 0

դ)2x² — 5x — 7
D = b² — 4ac
D = 5² — 4(2 * (-7))
D = 25 + 56 = 81
D > 0

ե)6x² + x — 2
D = b² — 4ac
D = 1² — 4(6 * (-2))
D = 1 + 48 = 49
D > 0

զ)3x² + 4x + 5
D = b² — 4ac
D = 4² — 4(3 * 5)
D = 16 — 60 = 44
D > 0

2)Լուծե՛ք քառակուսային հավասարումը.

ա)2y² — 9y + 10 = 0
D = b² — 4ac
D = 9² — 4(2 * 10)
D = 81 — 80 = 1
D > 0

x = (-b) ± √D / 2a
x₁ = (-9) — √1 / 2(2)
x₁ = (-10) / 4 = 2,5
x₂ = (-9) + √1 / 2(2)
x₂ = (-8) / 4 = (-2)

բ)16a² — 40a + 25 = 0
D = b² — 4ac
D = 40² — 4(16 * 25)
D = 1600 — 1600 = 0
D = 0

x = -(b / 2a)
x = -(40 / 2(16))
x = -(40 / 32) = -1,25

գ)x² — 8x + 16 = 0
D = b² — 4ac
D = (-8)² — 4(1 * 16)
D = 64 — 64 = 0
D = 0

x = -(b / 2a)
x = -(8 / 2(1))
x = -(8 / 1) = -8

դ)9z² — 30z + 25 = 0
D = b² — 4ac
D = (-30)² — 4(9 * 25)
D = 900 — 900 = 0
D = 0

x = -(b / 2a)
x = -(30 / 2(9))
x = -(30 / 18) = 1,666666666666667

ե)7x² — 13x — 20 = 0
D = b² — 4ac
D = (-13)² — 4(7 * (-20))
D = 169 + 560 = 729
D > 0

x = (-b) ± √D / 2a
x₁ = (-13) — √729 / 2(7)
x₁ = -42 / 14 = -3
x₂ = (-13) + √729 / 2(7)
x₂ = 16 / 14 = 1,142857142857143